Home / VĂN MẪU THPT / Phân Tích Tác Phẩm Ai Đã Đặt Tên Cho Dòng Sông | Hoàng Phủ Ngọc Tường

Phân Tích Tác Phẩm Ai Đã Đặt Tên Cho Dòng Sông | Hoàng Phủ Ngọc Tường

Đề Bài: Phân Tích Tác Phẩm Ai Đã Đặt Tên Cho Dòng Sông Của Tác Giả Hoàng Phủ Ngọc Tường.

BÀI LÀM

Tôi nhớ có ai đó đã nói rằng “Đất nước có nhiều dòng sông nhưng chỉ có một dòng sông để thương, để nhớ như đời người có nhiều cuộc tình nhưng chỉ có một cuộc tình để mãi mãi mang theo. Nếu tên tuổi nhà văn Hoàng Cầm gắn liền với sông Đuống , nhà thơ Hoài Vũ gắn cả cuộc đời mình với con sông Vàm Cỏ đêm ngày tha thiết chở nặng phù sa thì với Hoàng Phủ Ngọc Tường ông đã chọn sông Hương làm người bạn đồng hành đi vào trái tim người đọc với “Ai đã đặt tên cho dòng sông”.

>> Xem thêm: Bài soạn: AI ĐẶT TÊN CHO DÒNG SÔNG (Hoàng Phủ Ngọc Tường)

Bài bút kí “Ai đã đặt tên cho dòng sông” được ông viết tại Huế vào năm 1981, in trong tập sách cùng tên. Bài viết lấy hình ảnh trung tâm là con sông Hương của thành phố Huế mộng mơ. Dưới ngòi bút tài hoa của tác giả bạn đọc được chiêm ngưỡng vẻ đẹp của sông Hương ở nhiều phương diện nghệ thuật khác nhau, và phải yêu lắm, gắn bó lắm mới có thể viết về sông Hương “tình” đến vậy.

Trong phần đầu tiên của bài bút kí tác giả Hoàng Phủ Ngọc Tường đã lí giải cho bạn đọc về nguồn gốc của sông Hương. Sông Hương là dòng sông chảy giữa lòng thành phố Huế. Nếu sông Hồng gợi cho ta về nỗi nhớ phù sa, sông Cửu Long tượng trưng cho sức mạnh đi tới biển thì sông Hương là nỗi niềm hoài vọng về một cái đẹp , một tình yêu nào đó vẫn còn đang dang dở. Truyện xưa tương truyền lại rằng trước kia người làng Thành Trung có nghề rau thơm , vì yêu quý con sông xinh đẹp, nhân dân hai bờ sông Hương đã nấu nước của trăm loài hoa đổ xuống dòng sông cho làn nước thơm tho mãi mãi . Phải chăng vì mùi thơm của trăm loài hoa ấy mà dòng sông thơ mộng này mới được gọi là sông Hương.

Cũng giống như bao con sông khác sông Hương cũng có nguồn cội, được mẹ rừng già dang tay che chở. Khi qua dãy Trường Sơn hùng vĩ sông Hương mang vẻ đẹp của một sức sống mãnh liệt và hoang dại. Theo cách gọi của tác giả thì sông Hương đã trở thành “một bản trường ca của rừng già”, bản trường ca ấy lúc “rầm rộ giữa bóng cây đại ngàn”, lúc lại “cuộn xoáy như cơn lốc”, và “có lúc lại trở nên dịu dàng và say đắm”. Một bản hòa âm của những nốt bổng, nốt trầm làm cho bản nhạc ấy mãi ngân nga , vang vọng giữa đại ngàn Trường Sơn hùng vĩ. Tác giả đã ví sông Hương như một cô gái Di-gan phóng khoáng và man dại, cô gái ấy mang trong mình “một bản lĩnh gan dạ, một tâm hồn tự do và trong sáng”.

Khi ra khỏi rừng già cô gái Di-gan ấy đã đóng kín phần tâm hồn sâu thẳm gửi lại đại ngàn hùng vĩ và khoác lên mình một sắc đẹp dịu dàng và trí tuệ, nàng đã lột xác và trở thành “người mẹ phù sa của một vùng văn hóa xứ sở”. Chính óc quan sát tinh tế và trí tưởng tượng phong phú cùng với nghệ thuật nhân hóa, so sánh tài hoa tác giả đã khắc họa nên một sông Hương mạnh mẽ, trẻ trung đầy cá tính. Tác giả gạt đi cái vẻ ngoài yểu điệu , thục nữ bên ngoài kia để cho sông Hương được trở về với đúng nguồn cội của mình, được sống đúng với bản chất của một cô gái Di-gan “phóng khoáng man dại”.

Trên đường về với Huế sông Hương đã chuyển dòng một cách liên tục, uốn mình theo những đường cong thật mềm mại. Cuộc hành trình về với thành phố tương lai của sông Hương đưa chúng ta đi qua những vùng đất đã trở thành huyền thoại mà chỉ nhắc đến tên thôi đã làm cho con người ta hình dung ra một chặng đường đầy trắc trở và không thiếu những chông gai. Cuộc hành trình khởi hành theo hướng nam bắc qua điện Hòn Chén, rồi chuyển hướng tây bắc vòng qua Nguyệt Biểu , Lương Quán sau đó bất ngờ rẽ về đồi Thiên Mụ , và xuôi dần về Huế. Một cuộc hành trình tìm kiếm có ý thức để đi gặp người trong mộng với tình yêu dang dở của sông Hương – đó chính là thành  phố Huế.

Vẻ đẹp của sông Hương lúc này biến hóa qua nhiều sắc thái , thay đổi qua nhiều diện mạo khi thi “mềm mại như tấm lụa”, khi thì trong veo như “một tấm gương phản chiếu nhiều màu sắc”, có lúc lại “đẹp cổ kính, trầm mặc như triết lí”. Dưới con mắt lãng mạn của một nhà văn, Hoàng Phủ Ngọc Tường đã biến sông Hương trở thành một cô gái dịu dàng mơ mộng, đang khao khát đi tìm thành phố tình yêu theo tiếng gọi vang vọng từ trái tim, Bằng phép so sánh tinh tế kết hợp với ngôn từ phong phú người họa sỹ nghiệp dư này đã phác họa nên một dòng sông Hương đầy huyền ảo, dòng sông ấy hiện lên trong trái tim người đọc một cách huyền ảo, lung linh đầy sắc màu.

Bản hòa tấu của sông Hương bỗng trở nên vui tươi hơn, rộn ràng hơn khi sông Hương về đến Huế. Khi cô gái Di-gan nhìn thấy chiếc cầu trắng – Cầu Tràng Tiền – biểu tượng của Huế đã uốn một cách rất nhẹ nhàng sang Cồn Hến: “dòng sông mềm hẳn đi như một tiếng vâng không nói ra của tình yêu”. Cô gái ấy đang cảm thấy thẹn thùng, ngượng ngùng khi gặp được người tình mong đợi. Chính lúc ấy thời gian như ngừng trôi để đôi bạn trẻ này hòa cùng nhau vào điệu “slow “ cho thỏa nỗi nhớ sau bao ngày tháng chờ mong. Điệu nhảy ấy mang vị ngọt của tình yêu, vị hơi đắng của những hờn dỗi và thắm đượm hơn cả đó là “mùi” của sự hạnh phúc . Họ hạnh phúc khi đã tìm thấy nhau, hạnh phúc vì sau bao khó khăn trắc trở, sau bao xa cách họ đã tìm thấy nhau, được hòa vào nhau trong cơn mê đắm của tình yêu bất diệt. Bản slow ấy như chắp cánh cho tình yêu của họ thăng hoa , chắp cánh cho tình yêu ấy bay cao, bay xa và trường tồn mãi mãi với thời gian. Tình yêu đẹp ấy sẽ còn được nhớ mãi và hứa hẹn sẽ làm cho nhiều thi sĩ phải siêu lòng cảm mến.

ai da dat ten cho dong song

Cuộc vui nào cũng có lúc tàn, cuộc hội ngộ nào cũng có lúc chia lí. Khi phải rời xa Huế sông Hương ôm lấy đảo Cồn Hến , lưu luyến ra đi…lúc này sông Hương đột ngột ngoặt lại để gặp thành phố yêu dấu một lần cuối tại thị trấn Bao Vinh. Cuộc chia li đầy bịn rịn, quyến luyến ấy gợi chúng ta nhớ tới mối tình của nàng Kiều với chàng Kim Trọng. Một mối tình làm tan chảy bao trái tim độc giả. Sông Hương mang trong mình nỗi vấn vương, lẳng lơ nhưng kín đáo của nàng Kiều trong đêm tự tình với chàng Kim Trọng. Mối tình ấy làm cho con người ta thăng hoa, hạnh phúc rồi đau khổ, tình yêu ấy đã khắc sâu vào trái tim và để lại những vết cứa mà có lẽ theo thời gian chúng sẽ se lại nhưng sẽ không bao giờ “lành”. Mối tình này cũng chính là tấm lòng chung thủy của người dân Châu Hóa đối với quê hương xứ sở.

Sông Hương dưới con mắt của Hoàng Phủ Ngọc Tường không chỉ là dòng sông hoang dã từ rừng già, không chỉ là dòng sông dịu dàng mê đắm như cô gái đang yêu mà đo còn là dòng sông của thơ ca , của âm nhạc. Mặt nước sông Hương đã trở thành nơi sản sinh ra toàn bộ nền âm nhạc cổ điển của Huế , đã là nguồn cảm hứng để tác giả Nguyễn Du viết nên khúc đàn của nàng kiều và còn nhiều rất rất nhiều những thi sĩ bị dòng sông ấy mê hoặc không muốn rời..Bởi lẽ vẻ đẹp của nó khó có nơi nào có được và trong con mắt của những nhà thơ vẻ đẹp ấy lại càng đẹp hơn gấp ngàn lần. Với nhà thơ Tản Đà nó là “dòng sông trắng – lá cây xanh”, khi thi lại dong đầy khí phách “như kiếm dựng trời xanh” …tất cả đã bị sông Hương mê hoặc , vẻ đẹp ấy làm cho con người ta mê mẩn, thậm chí nếu ví sông Hương như một người tình thì có lẽ không thể kể hết nổi danh sách những kẻ si tình bi cô gái mang tên “mùi thơm của ngàn hoa” này hạ gục. Trên dòng sông ấy ta thấy thấp thoáng đâu đó màu áo điều lục – một sắc áo cưới của các cô dâu trẻ trong tiết sương giáng, thấy xa xa một màu trầm mặc sâu lắng. Màu trầm sâu lắng ấy được vẽ nên bởi vẻ đẹp tâm hồn của người dân xứ Huế rất dịu dàng và rất đỗi trầm tư.

Trải qua những thăng trầm trong lịch sử, sông Hương đã khoác lên mình màu áo mang tên “anh hùng”. Từ thế kỉ thứ XV, nó là dòng Linh Giang đã chiến đấu oanh liệt để bảo vệ biên giới phía Nam của nước Đại Việt. Sang đến thế kỉ XVIII, nó nghiêng mình soi bóng kinh thành Phú xuân cùng người anh hùng Nguyễn Huệ. Thế kỉ XIX, sông Hương nhuốm màu máu đỏ của các cuộc khởi nghĩa trong phong trào Cần Vương , đi vào lịch sử hào hùng sáng chói với những chiên scoong rung chuyển của cách mạng tháng Tám. Và đến thế kỉ XX dòng sông ấy lại góp một phần công sức nhỏ bé của mình vào chiến dịch mùa xuân Mậu Thân năm 1968. Dòng sông lịch sử ấy đã cùng với thành phố Huế kiên cường gánh chịu nhiều đau thương mất mát. Dòng sông ấy như một nữ thanh niên xung phong sẵn sàng hi sinh , hiến dâng tuổi trẻ và cả cuộc đời mình cho Tổ Quốc.

Chỉ bằng một câu hỏi tu từ “Ai đã đặt tên cho dòng sông”, tác giả đã khéo léo miêu tả, ngợi ca vẻ đẹp của dòng sông Hương gắn với mảnh đất cố đô cổ kính tươi đẹp. Tác giả cũng lột tả những cung bậc cảm xúc khác nhau từ ngỡ ngàng , đến ngưỡng mộ , trân trọng và ngợi ca của chính ông đối với dòng sông lịch sử này . Có lẽ vì quá mê đắm, vì quá yêu mới bật thành câu hỏi “Ai đã đặt tên cho dòng sông”.

>> Xem thêm: Phân tích tác phẩm Ai đặt tên cho dòng sông

>> Xem thêm: Soạn Bài Ai Đã Đặt Tên Cho Dòng Sông | Hoàng Phủ Ngọc Tường

Please follow and like us:

Check Also

khan thuong nho ai

Phân Tích Bài Ca Dao Khăn Thương Nhớ Ai

Đề Bài: Phân Tích Bài Ca Dao Khăn Thương Nhớ Ai BÀI LÀM Tình yêu luôn …

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *