Home / VĂN MẪU THPT / Phân Tích Bài Thơ Nhàn Của Tác Giả Nguyễn Bỉnh Khiêm

Phân Tích Bài Thơ Nhàn Của Tác Giả Nguyễn Bỉnh Khiêm

Đề bài: Phân Tích Bài Thơ Nhàn Của Tác Giả Nguyễn Bỉnh Khiêm

BÀI LÀM

Nguyễn Bỉnh Khiêm là người học rộng tài cao, từng làm quan nhiều năm nhưng với bản tánh lương thiện, thanh cao trong khi chốn quan trường thì nhiều mưu mô, bất công. Vì thế, ông đã cáo quan về ở ẩn. Sự nghiệp sáng tác thơ của ông cũng khiến nhiều người ngưỡng mộ và yêu mến, đặc biệt là qua hai tập thơ “ Bạch Vân am thi tập “ và “ Bạch Vân quốc ngữ thi”. Bài thơ “ Nhàn’ được trích trong tập “ Bạch vân am thi tập” với nội dung được diễn tả tâm trạng và niềm yêu thích được hưởng cuộc sống mộc mạc, giản dị chốn quê nhà của nhà thươ.

Cuộc sống tao nhã của tác giả dần hiện lên qua hai câu mở đầu:

“ Một mai, một cuốc, một cần câu

Thơ thẩn dầu ai vui thú nào”

Chẳng còn dáng dấp của một vị quan oai hùng chốn quan trường, độc giả chỉ thấy bóng dáng của một lão nông thực sự chốn quê nghèo. Điệp từ “ một” được lặp lại ba lần nhưng chẳng hề có ý gợi nên sự cô độc, mà đó là một khung cảnh bình dị, yên ả của quê hương ông. “ Một cuốc”, “ một cần câu” gợi nên sự thảnh thơi, với thu vui câu cá làm vườn của một người lao động. Những công việc ấy có thể giúp con người ta tận hưởng cuộc sống, “ thơ thẩn” chậm rãi, khoan thai , mặc kệ những áp lực, bon chen chốn thi phi ngoài quan trường. Cuộc sống ấy khiến cho biết bao người phải thèm mong giống như Nguyễn Bỉnh Khiêm.

Hai câu thơ tiếp theo càng khắc họa rõ nét hơn tư thế, tầm vóc tư tưởng của lão nông chất phác ấy:

“ Ta dại ta tìm nơi vắng vẻ

Người khôn người đến chốn lao xao”

Tác giả tự nhận mình là “ dại” khi từ bỏ nhung lụa, bổng lộc về sống tại nơi đơn sơ, giản dị ấy. Nhưng cái dại ấy biết bao người trong nhân gian có thể làm được. Câu thơ sáu chữ nhưng lại có thể tôn vinh tầm vóc, khẳng định thái độ sống ngạo nghễ của nhà thơ thật chẳng ai có thể sánh kịp. So sánh với nhân vật ta và cái “ dại” của người, tác giả dùng “ người khôn” để ám chỉ người đời, họ đang tích cực bon chen, bươn chải trong xã hội ấy để tìm kiếm sự giàu sang, danh vọng. Họ khôn khi đua nhau tính toán, tranh giành thiệt hơn.Trong thời đại thời bấy giờ, ông tin rằng tìm về một nơi vắng vẻ, tránh xa những tranh cãi thua thiệt, để cho tâm thật tĩnh, lòng sạch trong vẫn là mục tiêu cao cả mà cả đời nhà thơ hướng đến. Chính vì dám từ bỏ vật chất, con người mới có thể hưởng thụ hết những vẻ đẹp an nhàn, bình dị ấy.

Hai câu thơ luận tiếp tục giới thiệu cuộc sống giản dị của nhà thơ trong những năm tháng cáo quan ở ẩn:

“ Thu ăn măng trúc, đông ăn giá

Xuân tắm hồ sen, hạ tắm ao”

Nơi đây, bốn mua xuân hạ thu đông chẳng bao giờ phải lo phải buồn phiền hay quá nhàn rỗi. Thiên nhiên ưu ái , ban tặng cho nào “ măng” nào “ trúc”. Những thức ăn ấy tuy đạm bạc, không thể so sánh với sơn hào hải vị nhưng lại đậm đà hương vị của quê nhà, khiến tác giả luôn yêu thích mà hứng thú. Thời gian trôi qua đêm đềm khi những sương lạnh giá rét của thu đông qua đi, mùa xuân hè trở về trên làng quê với những nét đẹp thân thuộc, được điểm tô bằng những hồ sen, ao xanh bát ngát. Những biểu tượng, hình ảnh ấy còn mang ý nghĩa biểu tượng với phẩm chất thanh cao của người quân tử, sống sao cho không thẹn với lòng người.

Loading...

bai tho nhan

Đúc kết về thái độ hưởng thụ, “ nhàn “ của cuộc sống, nhà thơ viết :

“ Rượu đến cội cây ta sẽ uống

Nhìn xem phú quý tựa chiêm bao”

Phú quý gắn liền với danh vọng, chức quyền. Khi còn quyền thì người người kẻ ở theo sau, mọi thứ sẽ hoàn toàn biến mất tựa một giấc chiêm bao khi ta giũ bỏ quyền thế. Đối với Nguyễn Bỉnh Khiêm, một người có tài năng thực sự, đỗ Trạng nguyên, việc đạt được công danh chẳng phải là điều phải mơ mộng, xa tầm với. Thế nhưng, những điều ấy không phải là điều mà ông mong mỏi. Với tầm nhìn xa trông rộng, thấu hiểu đạo lý sự đời, ông hiểu rằng sống một cuộc sống an nhàn, không vướng bận, không phải khép nép cúi đầu, được làm chủ cuộc sống của mình mới là điều đáng quý nhất.

Bài thơ “ nhàn” đã truyền đạt đầy đủ nội dung tình cảm và quan niệm sống của tác giả đối với đất nước và cuộc sống. Tuy từ bỏ chốn quan trường nhưng ông không lấy đó làm buồn tiếc, u uất, sống an nhàn thanh thản với lương tâm là mong ước cả đời của ông. Bài thơ đường luật với kết cấu chặt chẽ, cách sử dụng ngôn từ đặc sắc đã làm toát nên được những ý nghĩa sâu xa nhất mà tác giả muốn gửi gắm.

>> Xem thêm: Phân Tích Bài Thơ Nhàn Của Tác Giả Nguyễn Bỉnh Khiêm Bài 2

Phân Tích Bài Thơ Nhàn Của Tác Giả Nguyễn Bỉnh Khiêm
Rate this post
Please follow and like us:

Comments

comments

Loading...

Check Also

soan bai tieng hat con tau

Soạn Bài Tiếng Hát Con Tàu Lớp 12 Của Chế Lan Viên

Đề bài: Soạn Bài Tiếng Hát Con Tàu Lớp 12 Của Chế Lan Viên Bài Làm …

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *